Czarny kwadrat na białym tle Kazimierza Malewicza? - "Przecież każdy może to namalować!" Sztuka współczesna? - "Tego się nie da zrozumieć!" Popołudnie spędzone w muzeum? - "Mam ciekawsze rzeczy do roboty, poza tym i tak nie wiem o co chodzi w malarstwie historycznym". Te i inne frazesy często towarzyszą dyskusjom o sztuce. Choć nie jest już tak ekskluzywna jak kilkaset lat temu i śmiało wchodzi do świata mainstreamu, wciąż jest tematem budzącym kontrowersje. Niektórzy twierdzą, że w obliczu sztuki nie czują się komfortowo, bo nie mają wystarczających narzędzi do tego, by ją zrozumieć. Nic bardziej mylnego!

Londyn miał Kubę Rozpruwacza, San Francisco Zodiaka, Glasgow - Biblijnego Johna. Nieuchwytnych seryjnych morderców, którzy zapisali się w popkulturze i których tożsamość do dziś stanowi zagadkę. Dla Włochów postacią tego kalibru jest Potwór z Florencji - domniemany zabójca kilkunastu osób, którego zbrodnie zainspirowały Thomasa Harrisa do stworzenia postaci Hannibala Lectera. Wieloletnie śledztwo w sprawie Potwora prowadziło dwóch dziennikarzy - Amerykanin Douglas Preston oraz Włoch Mario Spezi. Aż sami stali się podejrzanymi w tej zagmatwanej sprawie.

Jestem listotą, wywiad z Donną Haraway, jedną z najbardziej wpływowych współczesnych intelektualistek, nie nadaje się ani do oceny, ani do streszczenia. Nie da się o nim powiedzieć, że jest zwyczajnie dobry lub zły, ciekawy lub nieciekawy, ponieważ wyłamuje się z takich prostych funkcji tekstu, jak podobanie się czy bycie pożytecznym. Jest bowiem samą intensywnością myślenia. Ekstazą, orgią, wyuzdaniem myśli.

W PRL-u klasy miały zniknąć, a wszyscy mieli być równi. Ta wyśniona utopia oczywiście nie znalazła pokrycia w rzeczywistości, jednak po II wojnie światowej społeczeństwo polskie brało udział w szeregu przekształceń. Katalizatorem dla wielu z nich okazała się potrzeba awansu społecznego. Magda Szcześniak przypatruje się rozmaitym tekstom kultury z okresu Polski Ludowej, które stanowią świadectwo tej (re?)ewolucji społecznej. Autorka książki Poruszeni. Awans i emocje w socjalistycznej Polsce we wtorek odwiedzi CK Zamek.

Nie wiem, jak Joshua Cohen wpadł na pomysł swojej powieści Rodzina Netanjahu. Wiem, że koncept ten jest genialny. Jego realizacja także - dostaliśmy do rąk fascynującą żydowską tragikomedię, od której nie sposób się oderwać.

Polemika z Wielkim Meczetem Paryża oraz okoliczności i reperkusje powstania (nie)sławnej sekstaśmy - oto dwa tematy przewodnie, których trzyma się Houellebecq w Kilku miesiącach mojego życia. Esej francuskiego twórcy to proza tyleż erudycyjna, co buracka; tyleż błyskotliwa, co rażąca ignorancją. A zwłaszcza egocentryczna. Krytyk powie: "Houellebecq jest obrzydliwy", czytelnik zaś: "tak, a w czym problem?".

W nowo wydanej książce Marta Niedźwiecka - psycholożka i podcasterka - nie odpowiada na tyleż fundamentalne, co mało precyzyjne pytanie: "jak żyć?". Próbuje za to zrealizować zawartą w podtytule obietnicę wyjaśnienia, jak przestać bać się życia i przeżyć je po swojemu. Publikacji daleko do obfitujących w złote rady podręczników rozwoju osobistego. To raczej elementarz, z którego dowiemy się o swoim, by posłużyć się określeniem autorki, "myślo-czuciu" tyle, ile jest konieczne, aby zrozumieć lub przynajmniej spojrzeć na siebie łaskawszym okiem.

Kraj nasz w nowy, 2024 rok wszedł z takim przytupem, że - żeby nie oszaleć - postawiłam na książkę, która okaże się zgrabną ucieczką od rzeczywistości, a nie traktatem na ciężkie tematy. Pisane podniebieniem i kubkami smakowymi wspomnienia aktora Stanley'a Tucciego okazały się doskonałą odskocznią nie tylko od zimowej szarości.

O niegasnącej popularności reportażu opowiada Monika Długa, dyrektorka wydawnicza i przewodnicząca jury VI Konkursu Reporterskiego Wydawnictwa Poznańskiego*.

Ani to książka sensacyjna, ani historyczna. Sam autor nazywa ją "paraboliczną opowieścią o upadku cywilizacji osadzoną w rzeczywistości umownej". W warstwie ideowej to dzieło o nieoczywistej klasyfikacji gatunkowej traktuje o agonii kultury antyczno-chrześcijańskiej i siłach kierujących historię ludzkości na określone tory. Autor Upadłego Księcia, bo o tę pozycję chodzi, we wtorek będzie gościem Biblioteki Raczyńskich.