Wrzesień kojarzy się nieodłącznie z rocznicą wybuchu II wojny światowej. Z czasem okrucieństwa; z czasem, w którym wiele zostało wykrzyczane, a tak mało wypowiedziane. Czasem rozkazów, nie rozmów. Projekt "Orkiestra Czterech Kultur" nie czerpie z tego schematu: to współpraca w pełnym znaczeniu tego słowa. To budowanie relacji poprzez dźwięki.
Łódź od lat była miejscem - najpierw ścierania się, a z czasem dialogu - czterech narodowości: polskiej, żydowskiej, niemieckiej i rosyjskiej. To tam zamknięto w kwietniu 1940 roku mury Ghetta Litzmannstadt - pierwszego w pełni odizolowanego od reszty miasta getta w okupowanej Polsce. Ponad 70 lat później w tym właśnie mieście powstało Centrum Dialogu im. Marka Edelmana.
Łódź, Warszawa, Poznań
Jedną z inicjatyw łódzkiego Centrum Dialogu jest organizowany od 2011 roku Festiwal Czterech Kultur "w hołdzie Niemcom, Rosjanom, Żydom i Polakom - twórcom tego niezwykłego miasta" - tłumaczą na stronie internetowej organizatorzy. Kolejnym projektem Centrum, nawiązującym do tematyki dialogu między koegzystującymi w Łodzi po dziś dzień narodami, są "Kwartet Czterech Kultur" i "Orkiestra Czterech Kultur". Niecodzienna koncepcja wykracza tym razem poza Łódź, koncerty niezwykłej orkiestry odbędą się bowiem również w Warszawie i Poznaniu.
Czterech muzyków: Maciej Łabecki (skrzypce, Polska), Max Simon (skrzypce, Niemcy), Zvi Carmeli (altówka, Izrael) oraz Konstantin Manaev (wiolonczela, Rosja) wcieli się w rolę tutorów. Podczas kilkudniowych warsztatów, będą pracowali z grupą dwudziestu najzdolniejszych studentów polskich akademii muzycznych. Razem stworzą orkiestrę smyczkową, która pod batutą Daniela Raiskina (głównego dyrygenta Staatsorchester Rheinische Philharmonie w Koblencji oraz Filharmonii Łódzkiej im. Artura Rubinsteina) wykona repertuar nieprzypadkowy i szczególny.
Różne oblicza neoklasycyzmu
W czwartek, 19 września, o g. 19 w Auli Nova Akademii Muzycznej zabrzmi Bacewicz, Rihm, Tansman i Szostakowicz. Muzyka XX wieku, przede wszystkim różne oblicza neoklasycyzmu. Opowiedziane dźwiękami historie ludzi, którzy mogli się spotkać; spotykają się jednak dopiero dziś ci, którzy troskliwie niosą dalej tę kompozytorską spuściznę.
Czy dialog między ludźmi, których - pośrednio, ale jednak - łączy trudna przeszłość jest możliwy? Czy dla młodych ludzi w XXI wieku może to jeszcze stanowić problem? Może to właśnie młodzi razem, młodzi bez uprzedzeń, młodzi otwarci - są potrzebni, by nauczyć dawać i przyjmować? By pamiętać, a nie rozpamiętywać?
Malwina Kotz
- Koncert Orkiestry Czterech Kultur
- 19.09, g. 19
- Aula Nova Akademii Muzycznej (ul. Św. Marcin 87)
- bezpłatne wejściówki do odbioru w CIM (ul. Ratajczaka 44)
