Portal łączący pokolenia

W dniach 21-23 sierpnia Poznań stanie się areną niezwykłej transformacji. Portal Film Fest to zupełnie nowy miejski festiwal kina fantastycznego, który chce udowodnić, że fantastyka to coś znacznie więcej niż zwykła rozrywka. Wydarzenie ma stać się okazją do tego, by samotne oglądanie filmów zamienić w międzypokoleniowe doświadczenie wspólnoty. Organizatorem wydarzenia jest Estrada Poznańska, a jego współorganizatorami Ferment Kolektiv, KinKong marketing filmowy i Miasto Poznań. Pomysłodawcą i kuratorem festiwalu jest Jakub Turkiewicz, poznański pisarz i publicysta, autor takich książek jak "Wojna Gwiazd" czy "Orbita fantastyki". Miejsce Poznania w kulturze fandomu, a ostatnio twórca cyklu felietonów "Kolebka fantastyki" publikowanych na portalu Kulturapoznan.pl.

Filmy wszech czasów

W trakcie trzech sierpniowych dni obejrzeć będzie można około 25 filmów fabularnych i dokumentalnych. Wśród nich tak zwane perły z lamusa - produkcje dziś już kultowe, choć niekiedy zapomniane. To m.in. "Milcząca gwiazda" z 1960 roku na podstawie prozy Stanisława Lema, "Zakazana planeta" z roku 1956 z główną rolą Lesliego Nielsena czy "They Live" z 1988 roku. Absolutnym unikatem będzie "Gabinet doktora Caligari" prezentowany z akompaniamentem muzycznym na żywo. Na dużym ekranie pojawią się kamienie milowe na drodze kina fantastycznego, które zmieniły postrzeganie tej dziedziny twórczości. Tu wymienić można produkcje poruszające poważne kwestie ludzkiej natury i cywilizacji, takie jak "Planeta małp", "Blade Runner", "Fahrenheit 451", "2001: Odyseja kosmiczna". Nie zabraknie oczywiście kina komercyjnego, które reprezentować będą takie filmy jak: "E.T.", "Mucha", "Terminator" czy "Conan Barbarzyńca". Ten ostatni zaprezentowany zostanie na taśmie celuloidowej, czyli w wersji oglądanej przez widzów w latach 80. XX wieku. Osobną kategorią będzie polska fantastyka filmowa z czasów PRL, reprezentowana przez dzieła Piotra Szulkina "Wojna światów - następne stulecie" i "Golem" oraz "Na srebrnym globie" Andrzeja Żuławskiego w wersji dokończonej. Ten film będzie prezentowany w towarzystwie filmu dokumentalnego "Ucieczka na srebrny glob" opowiadającego, jak powstawała ta produkcja. Z filmów dokumentalnych będzie można również obejrzeć "Wojnę gwiazd" o fandomie gwiezdnych wojen.

Perły z lamusa, ucieczka z tropiku

Portal Film Fest, to jednak nie tylko samo oglądanie filmów, ale także dyskusje i komentarze na ich temat w szerszym aspekcie kulturowej popularności fantastyki. Wśród gości pojawi się Tomasz Raczek, krytyk filmowy i publicysta, którego nikomu nie trzeba przedstawiać. Przed laty wspólnie z Zygmuntem Kałużyńskim prowadził znakomity program telewizyjny "Perły z lamusa". W Poznaniu będzie opowiadać właśnie o perłach filmowych z gatunku fantastyki. Innym znanym krytykiem filmowym i filmoznawcą na poznańskim festiwalu będzie Michał Oleszczyk, scenarzysta i konsultant scenariuszowy. Z pisarzy i publicystów zaproszenie przyjęli Wojciech Szyda, Jacek Sobota i Jakub Walicki. O historii i rozwoju polskiego fandomu opowiedzą jego aktywni uczestnicy Wojciech Sedeńko i Piotr Gociek. Wspomniany już kurator festiwalu Jakub Turkiewicz przed projekcjami filmowymi będzie wprowadzał widzów w atmosferę i realia prezentowanych produkcji.

Wydarzenie uświetni jedyny w tym roku, ekskluzywny koncert pioniera polskiej muzyki elektronicznej Marka Bilińskiego. Pamiętającym lata 80. XX wieku artysta kojarzy się najbardziej chyba z wideoklipem "Ucieczka z tropiku", ale dorobek absolwenta Akademii Muzycznej w Poznaniu jest przeogromny. Dwa lata temu Marek Biliński odsłonił swoją gwiazdę w Alei Gwiazd Polskiej Piosenki w Opolu. W Poznaniu podczas Portal Film Fest artysta zagra w Pawilonie.

Współczesna mitologia

Najważniejszym i głównym miejscem festiwalu będzie Kino Muza, gdzie zaprezentowana zostanie większość filmów. Kilka projekcji zaplanowano również na Starym Rynku. Wydarzenie ma już swoją stronę internetową, gdzie śledzić można bieżące aktualności oraz dostępność biletów na poszczególne seanse i wydarzenia. Festiwal będzie również obecny na portalach społecznościowych Facebook i Instagram.

Wiele z filmów festiwalowych w czasach swojej dystrybucji polscy widzowie mieli okazję oglądać w wersji telewizyjnej lub na kasetach VHS. Teraz będzie okazja zobaczyć unikatowe arcydzieła na dużym ekranie, co być może pozwoli na inny odbiór i spojrzenie nie tylko z perspektywy czasu. Organizatorzy mają nadzieję, że Portal Film Fest spotka się także z zainteresowaniem młodszego pokolenia, które zechce poznać fantastykę z dawnych czasów i przekona się, że ta może być ciekawa i inspirująca. Sama nazwa odwołująca się do portalu zachęca do przejścia na drugą stronę codzienności, do świata nieskrępowanej wyobraźni i ucieczki od rutyny, by odkryć źródła fantastyki.

Ursula K. Le Guin w słowie wstępnym do "Lewej ręki ciemności", jednej z jej najgłośniejszych powieści, podkreślała, że science fiction nie przewiduje, a opisuje rzeczywistość, że każda fikcja jest metaforą. Fantastyka to współczesna mitologia, która pomaga zrozumieć dzisiejszy świat. Ukryte lub jawne przesłania zawarte w filmach zaplanowanych w Portal Film Fest niezmiennie pozostają aktualne, dlatego właśnie warto do nich wracać.

Mateusz Malinowski 

• Portal Film Fest
• 21-23.08
• Kino Muza, Stary Rynek, Pawilon
• bilety
• więcej: strona organizatorów

© Wydawnictwo Miejskie Posnania 2026